Ρωσοϊαπωνικός Πόλεμος

Ο Ρωσοϊαπωνικός Πόλεμος ξεκίνησε στις 8 Φεβρουαρίου του 1904 και τελείωσε στις 5 Σεπτεμβρίου του 1905. Είναι ο πρώτος από τους μεγάλους πολέμους του 20ου αιώνα. Ο πόλεμος αυτός λόγω των φιλόδοξων, αλλά αλληλοσυγκρουόμενων επεκτατικών σχεδίων της Ρωσικής και της Ιαπωνικής Αυτοκρατορίας. Οι δύο αυτές αυτοκρατορίες είχαν ως στόσο την επιβολή της κυριαρχίας τους στην Κορέα και την Μαντζουρία. Η Ρωσική Αυτοκρατορία επιδίωκε την απόκτηση ενός λιμανιού στον Ειρινικό Ωκεανό και η Ιαπωνική Αυτοκρατορία την εδαφική επέκτασή της προς την Κορέα, αλλά και την Κίνα.

Ιστορικό Υπόβαθρο

Το 1985, η Ιανωνική Αυτοκρατορία νίκησε σε πόλεμο την Κίνα των Τσινγκ με σκοπό την προσάρτηση της Κορεατικής χερσονήσου και πράγματι είχε σημαντικά εδαφικά οφέλη. Το μεγαλύτερο ‘έπαθλο’ της Ιαπωνικής Αυτοκρατορίας ήταν το Πορτ Άρθουρ στη χερσόνησο Λιαοτούνγκ , σημαντικό λιμάνι που έλεγχε την προσπέλαση στις βόρειες ακτές την Κίνας. Ωστόσο, σύντομα, η Ιαπωνία αναγκάστησε από την Γαλλία, την Γερμανία και την Ρωσία να παραχωρήσει το λιμάνι στην Ρωσική Αυτοκρατορία.Το γεγονός αυτό οδήγησε στην ταπείνωση της Ιαπωνίας.

Η πρώτη κίνηση της Ρωσικής Αυτοκρατορίας προς την Μαντζουρία έγινε το 1900. Εκείνη την περίοδο γινόταν η εξέργεση των Μπόξερ στην Κίνα, ένα εθνικιστικό κύμα που στρεφόταν κατά των ευρωπαϊκών δυνάμεων και της Ιαπωνίας.russojapanesewar02 Η Ρωσία, έστειλε στρατεύματα στην Κίνα για την κατάπνιξη της εξέργεσης, αλλά ταυτόχρονα ρωσικές δυνάμεις έφτασαν και στην Μαντζουρία, όπου και εγκαταστάθηκαν. Την ίδια εκείνη περίοδο, η Ιαπωνική Αυτοκρατορία έστειλε μέρος του στρατού της στην Κίνα λόγω της εξέργεσης των Μπόξερ.

Το 1902 υπογράφτηκε η Αγγλοϊαπωνική συμμαχία. Σύμφωνα με αυτήν την συμμαχία εαν ένας από τους δύο συμμάχους εμπλεκόταν με μία μόνο δύναμη, ο άλλος θα τηρούσε ουδετερότητα. Αν όμως δύο η περισσότερες χώρες συμμαχούσαν ενάντια στη Μεγάλη Βρετανία ή την Ιαπωνία, ο άλλος όφειλε να εμπλακεί στον πόλεμο. Οι Ιάπωνες πίστευαν ότι με αυτήν την συμμαχία θα μπορούσαν να εμπλακούν σε πολεμο με την Ρωσική Αυτοκρατορία, χωρίς να επέμβουν η Γαλλία και η Γερμανία. Παράλληλα, τα τελευταία δέκα χρόνια, η Ιαπωνία ετοίμαζε ισχυρό στρατό και αισθανόταν ισοδύναμη, αν όχι ισχυρότερη, με την Ρωσία.

Η Ρωσική Αυτοκρατορία δεν ένιωθε την παραμικρή ανησυχία για την έναρξη πολέμου ενάντια στην Ιαπωνία. Οι Ρώσοι στρατιωτικοί ήταν ιδιαίτερα αισιόδοξοι, ενώ θεωρούσαν ότι ένας πόλεμος θα εδραίωνε την ρωσική κυριαρχία στη Μαντζουρία.russojapanesewar01 Οι ηγέτες, όμως, της Ιαπωνικής Αυτοκρατορίας ήταν διχασμένοι. Ορισμένοι, όπως ο τότε πρωθυπουργός Κατσούρα Τάρο, ήταν υπέρ του πολέμου, ενώ οι πολιτικοί του αντίπαλοι υποστήριζαν την διεξαγωγή διαπραγματεύσεων με την Ρωσική Αυτοκρατορία.

Για αρκετούς μήνες έγιαν συζητήσεις με στόχο την ειρηνική διευθέτηση των διαφορών των δύο αυτοκρατοριών. Ο Νικόλαος Β’, Αυτοκράτορας της Ρωσίας, προσέβαλε τους Ιάπωνες αποκαλώντας τους πίθηκους. Τον Ιανουάριο του 1904, ο Κατσούρα Τάρο, ζήτησε αμοιβαίο σεβασμό των εδαφών της Τσινγκ Κίνας που είχαν κατακτηθεί από τις δύο αυτοκρατορίες. Η Ιαπωνική Αυτοκρατορία ήταν πρόθυμη να επιτρέπει την Ρωσία την κυριαρχία στη Μαντζουρία, αλλά όχι και στην Κορέα και ιδίως του Πορτ Άρθουρ. Η απάντηση της Ρωσίας ήταν η ενίσχυση των στρατευμάτων της κατά μήκος των κορεατικών συνόρων στη Μαντζουρία. Ο Ρωσοϊαπωνικός Πόλεμος είχε ανεπίσημα κυρηχθεί.

Πόλεμος

Οι Ιάπωνες αντέδρασαν αστραπιαία. Εξαπέλυσαν επίθεση υπό την κάλυψη του σκότους στον ρωσικό στόλο που βρισκόταν στο Πορτ Άρθουρ. Μεγάλο μέρος του ρωσικού στόλου υπέστη ζημιές, ενώ η ρώσικη ναυτική ηγεσία δεν είχε την δυνατότητα να αντιδράσει σε αυτήν την αιφνιδιαστική επίθεση.russojapanesewar06 Έτσι, οι Ιάπωνες εξασφάλισαν των έλεγχο των θαλασσών κατά την διάρκεια του πολέμου.

Αμέσως μετά την σύκγρουση στην θάλασσα, ο ιαπωνικός στρατός αποβιβάστηκε χωρίς καμία αντίσταση στο Τσεμούλπο. Διέσχισε χωρίς να συναντήσει ρωσικές δυνάμεις τον ποταμό Γιαλού. Αυτό έγινε διότι εκείνη την στιγμή ο ρωσικός στρατός περίμενε ενισχύσεις για να είναι έτοιμςο να αντιμετωπίσει σε σημείο της επιλογής των ρώσων στρατιωτικών. Τελικά, οι ιαπωνικές δυνάμεις επιτέθηκαν σε μια ρωσική οχύρωση. Οι απώλειες των ρώσων ήταν υπερδιπλάσιες από αυτές των ιαπώνων. Η μάχη αυτή έδειξε στους Ρώσους ότι η Ιαπωνική Αυτοκρατορία είναι ένας ικανός αντίπαλος.

Ένας δεύτερος ιαπωνικός στρατός αποβιβάστηκε στη χερσόνησο Λιαοτούνγκ και κινήθηκε νότια με γρήγορο ρυθμό για να καταλάβει το Πορτ Άρθουρ από την στεριά.russojapanesewar03 Ο ρώσοι υπερασπιστές παρά το γεγονός ότι είχαν αριθμητική υπεροχή, υστερούσαν σε εμπειρία και εκπαίδευση. Ύστερα από πέντε μήνες, η πολιορκία του Πορτ Άρθουρ τελείωσε με την παράδοσή του στις 2 Ιανουαρίου του 1905.

Με τον ερχομό του χειμώνα σταμάτησαν οι εχθροπραξίες. Οι ρωσικές δυνάμεις εκμεταλλεύτηκαν την αδράνεια των ιαπωνικών στρατευμάτων και στις 25 Ιανουαρίου επιτέθηκαν στις δυνάμεις του Ογιάμα Ιβάο (Στρατάρχης της Ιαπωνικής Αυτοκρατορίας). Η μάχη αυτή κράτησε τέσσερεις μέρες (Μάχη του Σαντεπού) και παρά τις τρομερές απώλειες και των δύο πλευρών, καμία πλευρά δεν θεωρήθηκε νικήτρια. Έπειτα,russojapanesewar04 ο Ιβάο οδήγησε τον στρατό του στην πόλη Μούκντεν. Στις 20 Φεβρουαρίου αντιμετώπισε τις ρωσικές δυνάμεις. Η μάχη αυτή (Μάχη του Μούκντεν) κράτησε μέχρι τις 10 Μαρτίου και τελείωσε με την νίκη των Ιαπώνων.

Στις 6 Μαΐου του ίδιου έτους ιαπωνικές δυνάμεις αποβιβάστηκαν για άλλη μια φορά στη χερσόνησο Λιαοτούνγκ. Αυτή τη φορά κατευθύνθηκαν βορειοδυτικά. Αντιμετώπισαν στις 25 Μαΐου (Μάχη του Νανσάν) τις κατώτερες αριθμητικά δυνάμεις και παρά τις απώλειες τους, οι ιάπωνες απέσπασαν άλλη μια νίκη. Τον ίδιο μήνα έφτασε στην Άπω Ανατολή ισχυρός ρωσικός στόλος. Παρά τις ήττες, οι Ρώσοι έτρεφαν την ελπίδα πως θα μπορούσε αποκαταστήσει το στρατιωτικό γόητρο της χώρας και να εξασφαλίσει μια νίκη στην Ρωσία. Ο ρωσικός στόλος συγκρούστηκε με τον ιαπωνικό στις 27 Μαΐου (Ναυμαχία της Τσουσίσμα). Εκείνη και την επόμενη μέρα, οι ρώσοι υπέστησαν τεράστιες απώλειες, σε αντίθεση με τους Ιάπωνες, οι οποίοι έχασαν μόλις τρία πλοία. Η ήττα της Ρωσίας ήταν πια προφανής.

Λήξη του Πολέμου

Το 1905, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Θίοντορ Ρούζβελτ, πρότεινε ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις. Η συνθήκη ειρήνης (Συνθήκη του Πόρτσμουθ) ανάμεσα στις δύο αυτοκρατορίες υπογράφτηκε στις 5 Σεπτεμβρίου του ίδιου έτους. Οι Ρώσοι αναγκάστηκαν αν απομακρυνθούν από την Μαντζουρία, αφήνοντας έτσι το Πορτ Άρθουρ στους Ιάπωνες. Ακόμη, μέρος της χερσονήσου Λιαοτούνγκ, καθώς και της Σαχαλίνης παραχωρήθηκαν στους Ιάπωνες. Τέλος, αναγνωρίστηκε η ιδιόμορφη σχέση της Ιαπωνίας με το δήθεν ανεξάρτητο κράτος της Κορέας.

Συνέπειες

Η ήττα της Ρωσίας προκάλεσε εσωτερικές αναταραχές. Ξέσπασε επανάσταση, ενώ άνθρωποι όλων των τάξεων απαιτούσαν τον τερματισμό της απόλυτης εξουσίας του τσάρου. Τον Οκτώβριο του 1905, ο Νικόλαος Β’ εξέδωσε το Μανιφέστο του Οκτωβρίου. Πρόκειται για ορισμένες μεταρρυθμίσεις,russojapanasesewar05 οι οποίες ελάχιστα περιόρισαν την τσαρική εξουσία. Ωστόσο, περιόστηκε το διάχυτο επαναστατικό πνεύμα. Η επανάσταση του 1905 υπήρξε το προοίμιο της Φεβρουαριανής και κατ’ επέκταση της Οκτωβριανής Επανάστασης του 1917.

Η νίκη της Ιαπωνίας έδωσε νέα ώθηση στο διεθνές κύρος της χώρας. Έγινε άξια σεβασμού των άλλων υπερδυνάμεων της εποχής και θεωρήθηκε ως φυσική ηγέτιδα δύναμη στην Άπω Ανατολή. Ο Ιαπωνικός λαός, καθώς και οι στρατιωτικοί δυσαρεστήθηκαν με την Συνθήκη του Πόρτσμουθ, διότι τα οικονομικά κέρδη δεν ήταν αρκετά για να καλυφθούν οι δαπάνες του πολέμου. Ακολούθησαν διαμαρτυρίες, αλλά με την ειρηνική προσάρτηση της Κορέας το 1910 σταμάτησαν εντελώς.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s